— არ გააღვიძო, — ჩურჩულით თქვა ჩემმა დედამთილმა. — თუ ანდერძის შესახებ გაიგებს, ყველაფერი ჩაიშლება.
გაყინული ვიდექი დერეფანში, ფეხშიშველი, ხელში ცარიელი ჭიქით.
ჩვეულებრივ, ღამით ჩვენს ბინაში მხოლოდ მაცივრის მონოტონური ზუზუნი და ძველი გათბობის მილების ჭრიალი ისმოდა. მაგრამ იმ ღამეს სამზარეულოდან ვიწრო სინათლის ზოლი გამოდიოდა, და ჩურჩულით ნათქვამი ყოველი სიტყვა მკაფიოდ მესმოდა.
— დედა, ჩუმად ილაპარაკე, — თქვა ჩემმა ქმარმა, ოლეგმა.
— სწორედ ამიტომ, — უპასუხა თამარა პავლოვნამ. — ხვალ ნოტარიუსთან წაიყვან. უთხარი, რომ ეს მხოლოდ ფორმალობაა. ფიქრის დრო არ მისცე.
— კითხვებს დამისვამს, — ჩაილაპარაკა ოლეგმა.
— მაშინ უთხარი, რომ ოჯახის ქონების დაცვა გინდა. მის სინდისზე იმოქმედე. ბოლოს და ბოლოს, მისი ქმარი ხარ.
— და თუ უარს იტყვის?
— არ იტყვის. არც კი ჰკითხო. ისე მოიქეცი, თითქოს ყველაფერი უკვე გადაწყვეტილია.
ფრთხილად დავდგი ჭიქა დერეფნის პატარა მაგიდაზე, რომ ოდნავი ხმაც არ გამოსულიყო.
უცებ ყველაფერი გასაგები გახდა.
მოულოდნელი მზრუნველობა.
გადაჭარბებული ღიმილები.
უეცარი ინტერესი ჩემი ჯანმრთელობის მიმართ.
ეს ჩემზე არასოდეს ყოფილა.
საქმე ჩემს აგარაკს ეხებოდა.
საკუთარი ფულით ვიყიდე, ჩემს სახელზე დავარეგისტრირე და წლების განმავლობაში მარტო ვიხდიდი ყველა ხარჯს. მათთვის კი ის უკვე „ოჯახის საკუთრება“ გახდა.
ჩუმად დავბრუნდი საძინებელში. ოლეგის მხარე საწოლზე ცარიელი იყო.
თვრამეტი წლის ქორწინების შემდეგ პირველად შევწყვიტე მისი გამართლება.
მეორე დილით ოთახში ჩაის ფინჯნით შემოვიდა.
— როგორ ხარ, ლენა? კარგად გეძინა?
— კარგად, — ვუპასუხე. — რატომ მეკითხები?
— გუშინ დაღლილი ჩანდი.
ეს სიმართლე არ იყო.
წინა საღამოს აგარაკის გადასახადებს ვალაგებდი — ქონების გადასახადს, ელექტროენერგიის ქვითრებს, გზის მოვლის საფასურს და ჭის შეკეთების ანგარიშს. ოლეგს მათთვის არც კი შეუხედავს.
— დღეს ერთი ადგილი უნდა მოვინახულოთ, — თქვა ვითომ გულგრილად.
— სად?
— ნოტარიუსთან.
— რატომ?
— რამდენიმე საბუთია მოსაწესრიგებელი.
— რომელი საბუთები?
ცოტა ხანს გაჩუმდა.
— ანდერძი.
შევხედე.
— ვის სახელზე?
ისე შემომხედა, თითქოს პასუხი აშკარა იყო.
— ჩემს სახელზე. შენი ქმარი ვარ.
— ეს უკვე გადაწყვიტე?
— თვრამეტი წელია ცოლ-ქმარი ვართ. ეს ბუნებრივია.
— და ჩემს აგარაკთან რა კავშირი აქვს?
— ის ოჯახის ქონებაა.
— არა, — მშვიდად ვუპასუხე. — ის ჩემი საკუთრებაა.
ამ დროს ოთახში თამარა პავლოვნა შემოვიდა. იდეალურად მოვლილი იყო და ისეთი ღიმილი ჰქონდა, რომელიც უკვე ვეღარ მალავდა მის ნამდვილ განზრახვას.
— ძვირფასო ლენა, — რბილად თქვა მან. — ნორმალურ ოჯახში ყველა საბუთი წესრიგში უნდა იყოს. ოლეგმა პასუხისმგებლობა უნდა აიღოს.
— რაზე?
— სახლზე. აგარაკზე. მთელ ქონებაზე.
ის ოთახში ისე შემოვიდა, ნებართვაც არ უკითხავს.
— თუ დღეს ხელს მოაწერ, ყველას მშვიდად ეძინება.
— ყველას?
თვალი გადავავლე მასაც და ოლეგსაც.
— თუ მხოლოდ თქვენ ორს?
ოლეგმა მძიმედ ამოიოხრა.
— თერთმეტ საათზე უკვე ჩაწერილები ვართ.
— ჩაწერილები?
— გუშინ დავჯავშნე.
— ჩემთვის რომ არ გეკითხა?
— მინდოდა, ყველაფერი გამეადვილებინა.
— გადაწყვეტილებაც ჩემ ნაცვლად მიიღე?
თამარა პავლოვნამ ხელები გადაიჯვარედინა.
— ვიცოდი, რომ წინააღმდეგობას გაგვიწევდა.
თვალებში პირდაპირ შევხედე.
— არსად მოვდივარ.
ოლეგს სახე დაეძაბა.
— ლენა, სცენა ნუ მოაწყობ.
— ჯერ არც დამიწყია.
მან ოთახში ნერვიულად სიარული დაიწყო.
— მალე აგარაკის გზის გადასახადიც გადასახდელია. ისევ იტყვი, რომ ყველაფერს მარტო იხდი.
— იმიტომ, რომ ასეა.
— გესმის? — წამოიძახა დედამისმა. — ყოველ კაპიკს ითვლის.
— ოჯახები სხვის ანდერძს შუაღამისას ჩურჩულითაც არ განიხილავენ.
ოთახში სიჩუმე ჩამოვარდა.
— არასწორად გაიგე, — ბოლოს თქვა ოლეგმა.
— თითოეული სიტყვა გავიგონე.
დედამთილმა ტუჩები მოკუმა.
— სხვისი საუბრის მოსმენა არ შეიძლება.
— მით უმეტეს, როცა ჩემს ქონებაზე ჩემს ზურგს უკან წყვეტთ ყველაფერს.
ხელი გავუწოდე.
— მაჩვენეთ საბუთები.
— ჩვეულებრივი ფორმებია, — თქვა ოლეგმა.
— მაშინ წავიკითხავ.
— ნოტარიუსთან ნახავ, — ჩაერია თამარა პავლოვნა.
— ანუ ჯერ უნდა წავიდე და მერე გავიგო, რას მაწერინებთ ხელს?
— ქმარს უნდა ენდობოდე.
— ნდობა ბრმად მორჩილებას არ ნიშნავს.
სამზარეულოში გავედი. დედამთილის ჩანთა ნახევრად ღია იდო. ჯიბიდან დაკეცილი დოკუმენტი მოჩანდა, ფანჯრის რაფაზე კი ნოტარიუსის სავიზიტო ბარათი იდო.
— ოლეგ, — მშვიდად ვთქვი, — გააუქმე შეხვედრა.
— არა.
— მაშინ მე გავაუქმებ.
ერთი ნაბიჯით მომიახლოვდა.
— სისულელე არ გააკეთო.
— სისულელე უკვე გააკეთე, როცა ჩემი ცოდნის გარეშე ჩემს ქონებაზე შეხვედრა დაგეგმე.
თამარა პავლოვნამ სწრაფად აიღო სავიზიტო ბარათი.
— ეს მხოლოდ კონსულტაცია იყო.
— მაშინ რატომ მალავ?
პასუხი არ გაუცია.
სამაგიეროდ მითხრა:
— როგორც კი ფულზე მიდგება საქმე, ყინულივით ხდები.
მაშინ მივხვდი, რომ ეს ყველაფერი ახლა არ დაწყებულა.
წლების განმავლობაში ნელ-ნელა სწევდნენ ჩემს საზღვრებს.
ჯერ აგარაკის გასაღები მოითხოვეს.
მერე მითხრეს, ფარდული ოლეგის სახელზე გადაგვეფორმებინა.
ახლა კი…
ჩემი ანდერძი.
ტელეფონი ავიღე და ჩემს მეგობარ ნინას დავურეკე, რომელიც იურიდიულ კონსულტაციაში მუშაობდა.
— ნინა, დღესვე მჭირდება ყველა დოკუმენტი, რომელიც დაადასტურებს, რომ აგარაკი ჩემს სახელზეა.
ოლეგმა გაოცებულმა შემომხედა.
— ვის ურეკავ?
— ადამიანს, რომელიც საბუთებს ხელმოწერამდე კითხულობს.
— გათიშე.
— არა.
ნინამ ყურადღებით მომისმინა და მითხრა:
— ყველა დოკუმენტი წამოიღე. და არაფერი მოაწერო ხელს, სანამ ყველაფერს საფუძვლიანად არ წაიკითხავ.
მადლობა გადავუხადე და ზარი გავთიშე.
თამარა პავლოვნას ღიმილი უკვე გამქრალი ჰქონდა.
— კარგი, — ცივად თქვა. — მაგრამ მერე არ იჩივლო, თუ ოლეგი აგარაკში დახმარებას შეწყვეტს.
— არასოდეს დამხმარებია.
— ღობე ხომ შეღება.
— საღებავი მე ვიყიდე.
ოლეგი გაწითლდა.
— ყველაფერი გახსოვს.
— დიახ.
— იმიტომ, რომ ყველა ქვითარი ჩემი ბარათით გადავიხადე.
საძინებელში შევედი გამოსაცვლელად. ოლეგი უკან გამომყვა.
— დედამ გადაამეტა, — ჩუმად თქვა.
— ამაში გეთანხმები.
— მაგრამ იდეა ცუდი არ იყო.
— რომელი იდეა?
— აგარაკი ოჯახში უნდა დარჩეს.
— ის უკვე ოჯახშია. სანამ მე ვწყვეტ, რა ბედი ელის.
მან თავი დახარა.
— ვალები მაქვს.
გავშეშდი.
— რამდენი?
— სამას სამოცი ათასი რუბლი.
უცებ ყველაფერი თავის ადგილზე დადგა.
ჩაი.
ღიმილები.
უეცარი მზრუნველობა.
ეს სიყვარული არ ყოფილა.
ეს სასოწარკვეთა იყო.
— ვის მართებ?
— ერთ ნაცნობს.
— და ჩემს ანდერძს ამასთან რა კავშირი აქვს?
ცოტა ხანს დუმდა.
— დედას მეგობარმა მითხრა, თუ გამოჩნდება, რომ აგარაკი მომავალში ჩემი იქნება, სესხის აღება უფრო ადვილი იქნებაო.
გაოგნებული შევხედე.
— ანუ ჩემი ქონების გამოყენება გინდოდა, რომ კიდევ ერთი ვალი აგეღო?
არაფერი უთქვამს.
და მისმა დუმილმა ყველაზე გულწრფელი აღიარება თქვა.
