„მაშ ასე, შვილო, აი ეს შემოიყვანე ჩვენს სახლში… მაპატიე, უფალო, უქონელი მოხეტიალე ქალი. არც მიწა აქვს, არც სახლი, მხოლოდ ამბიციები და გაცვეთილი ბალიშის პირებით სავსე ჩემოდანი.“
ტამარა იგნატიევნა მისაღების შუაგულში იდგა. მისი ხმა ხმამაღალი და მკვეთრი იყო, თითქოს სასამართლოზე განაჩენს აცხადებდა და არა ოჯახის სახლში საუბრობდა. დამცინავი სიზუსტით არჩევდა ლენას იმ რამდენიმე ნივთს, რაც მან სტუდენტური საერთო საცხოვრებლიდან მოიტანა, თითქოს უსარგებლო ნაგავი ყოფილიყო.
ლენა კართან იდგა. თითები ძველ ჩანთას ისე ძლიერად უჭერდა, რომ მუჭები გაუთეთრდა. გაქრობა უნდოდა. ჰაერში გამქრალიყო. ოღონდ ეს მზერა აღარ ეგრძნო — დედამთილის ცივი, შემფასებელი და
დამამცირებელი მზერა და სვეტლანას დამცინავი სიცილი, რომელმაც უკვე მოირგო ლენას ერთადერთი ნორმალური შარფი და სარკის წინ ისე პოზირებდა, თითქოს მისი საკუთრება ყოფილიყო.
ანდრეი, მაშინ ჯერ კიდევ ახალგაზრდა და დედასთან დაპირისპირებაში სუსტი, წითლად შეიფერა.
— დედა, გაჩერდი, — ძლივს ამოილაპარაკა და ხელებიდან პირსახოცების გამორთმევა სცადა. — ლენა ჩემი ცოლია. ცალკე ვიცხოვრებთ, ხომ იცი. უბრალოდ ნივთები დროებით მოვიტანეთ, სანამ ბინას ვიპოვით.
— ცალკე? — ხელები გააქნია თამარამ. — რა ფულით? შენი ინჟინრის ხელფასით? თუ ამ უპოვარმა გოგომ ოქროს მთები მოიტანა? ოჰ, ანდრიუშა, შენ მასთან ბევრს ინანებ. სოფლის გოგოა — არც გემოვნება, არც მანერები, არც შესაძლებლობები.
ეს სიტყვა — „უპოვარი“ — ლენას თითქოს კანის ქვეშ ჩარჩა. ის ყოველ ოჯახურ სუფრაზე ჩნდებოდა, სადაც მას უფრო იტანდნენ, ვიდრე იღებდნენ. თამარა და სვეტლანა არასდროს უშვებდნენ შანსს ხელიდან — მისი „უხეში“ საჭმლის დაჭრა, „ძველმოდური“ კაბა, „იაფი“ საჩუქრები.
ლენა ჩუმად იყო. მას ბავშვობიდან ასწავლეს, რომ უფროსებს უნდა პატივი სცე და კონფლიქტს მოერიდო. თან ანდრეი უყვარდა იმდენად ძლიერად, რომ ყველაფერს იტანდა.
ქორწინების პირველი წლები მძიმე იყო. ისინი ქირით ცხოვრობდნენ, ყველაფერზე ზოგავდნენ. ლენა ტექსტილის ფაბრიკაში ორ ცვლაში მუშაობდა და ღამით სახლში კერავდა. ანდრეი ნებისმიერ დამატებით სამუშაოს იღებდა.
მისი ოჯახი კი მხოლოდ კრიტიკით მონაწილეობდა — დახმარების გარეშე. თამარა იგნატიევნას მდიდარი წარსული ჰქონდა: ქალაქის ცენტრში ბინა, აგარაკი, ხოლო სვეტლანა ოდესღაც ბიზნესმენზე იყო დაქორწინებული. ფული ჰქონდათ — მაგრამ მათთვის არა.
ერთხელ, როცა მაცივარი გაუფუჭდათ, ანდრეიმ დედას სთხოვა მცირე სესხი.
— ფული არ არის, — მაშინვე მოუჭრა მან ტელეფონში. — და რომც იყოს, ორჯერ დავფიქრდებოდი. თქვენ არაპრაქტიკულები ხართ. შენი ცოლი ყველაფერს ტანსაცმელში ხარჯავს.
იმ ღამეს ლენამ საკუთარ თავს შეჰფიცა, რომ ამ ოჯახს აღარასდროს სთხოვდა არაფერს.
წლები გავიდა. „უპოვარმა“ ლენამ ნელ-ნელა საკუთარი თავი შექმნა. პატარა სახელოსნო გახსნა სავაჭრო ცენტრში. მისი ნაკერები იდეალური იყო, ჭრა — ზუსტი, ქსოვილთან ურთიერთობა — უნაკლო.
მომხმარებლები მოდიოდნენ. ანდრეი მენეჯმენტს და ფინანსებს მიხედა. ისინი გუნდად იქცნენ.
ხუთ წელიწადში ლენას უკვე მაღალი დონის ტექსტილის სალონების ქსელი ჰქონდა. დიდი ბინა, მანქანა და სახლი ქალაქგარეთ.
ოჯახი თანდათან გაქრა მათი ცხოვრებიდან.
სანამ ერთ დღეს ტელეფონი არ დარეკა — თამარა იგნატიევნა.
მისი ხმა ზედმეტად ტკბილი იყო, იმდენად, რომ ლენამ მაშინვე იგრძნო რაღაც ცუდის მოახლოება.
— ლენოჩკა, საყვარელო… როგორ ხართ? მოვიფიქრეთ და უნდა გესტუმროთ…
ლენა დათანხმდა.
შაბათს ისინი მოვიდნენ.
როგორც კი ბინაში შევიდნენ, გაშეშდნენ. მათი მზერა ხარბად დაათვალიერებდა ყველაფერს — ავეჯს, მასალებს, ნახატებს. ისინი სტუმრები კი არა, შემფასებლები იყვნენ.
სუფრასთან საუბარი თავიდან დაძაბული იყო, შემდეგ კი ირონიული „კომპლიმენტებით“ გაივსო.
და ბოლოს მთავარი მიზეზი — სამი მილიონი რუბლის ღირებულების აგარაკის პროექტი.
— თქვენთვის ეს არაფერია, — თქვა თამარამ. — ოჯახი ვართ.
ლენა ადგა.
მან ყველაფერი გაახსენა — სიტყვა „უპოვარი“, დამცირება, დახმარებაზე უარი მაშინ, როცა თვითონ უჭირდათ.
ჰაერი დაიძაბა.
— ვალდებულები ხართ დაგვეხმაროთ! — დაიყვირა თამარამ. — მე შენი დედა ვარ!
— არა, — მტკიცედ თქვა ანდრეიმ. — თქვენ გაქვთ სახლი. აგარაკი ფუფუნებაა.
როცა წავიდნენ, მხოლოდ ყვირილი და წყევლა დარჩა.
სიჩუმე ჩამოწვა.
ლენა სუფრას ალაგებდა. არ ტიროდა. უბრალოდ დაღლილი იყო — და ამავე დროს, უცნაურად შვებული, თითქოს ძველი ჭრილობა საბოლოოდ გაიხსნა.
ანდრეი გვერდით მიუჯდა.
— მაპატიე, — ჩუმად თქვა მან.
— არაფერია საპატიებელი, — უპასუხა ლენამ. — დღეს პირველად დაგვიდექი გვერდში.
ისინი ერთად ისხდნენ და ღვინოს სვამდნენ, როცა გარეთ ბნელდებოდა.
და პირველად ლენამ იგრძნო, რომ წარსული საბოლოოდ აღარ აკავებდა მათ.
