არის მომენტები ცხოვრებაში, როდესაც ყველაზე პატარა და ჩვეულებრივი რამეც კი სრულიად გვაბნევს. ამას არ სჭირდება დრამა, საფრთხე ან რაიმე განსაკუთრებული მოვლენა. ზოგჯერ საკმარისია რაღაც უცნობი გამოჩნდეს იქ,
სადაც მას საერთოდ არ უნდა ჰქონდეს ადგილი. რაღაც ძალიან პატარა. ძალიან ჩუმი. რაღაც ისეთი, რაც გაჩერებს და გაბნევს: „ეს რა არის?“
ზუსტად ეს დაგვემართა მე და ჩემს შეყვარებულს ერთ მშვიდ შაბათ ნაშუადღევს.
დღე ჩვეულებრივად დაიწყო. რბილი მზის შუქი ფანჯრებიდან შემოდიოდა, ხოლო ოთახში ნელა ჟღერდა მშვიდი მუსიკა. მშვიდად ვისაუზმეთ, შაბათ-კვირის გეგმებზე ვსაუბრობდით და ბინასაც ნელა ვალაგებდით. ყველაფერი ჩვეულებრივი, მშვიდი და სრულიად უსაფრთხო ჩანდა.
შემდეგ აბაზანაში შევედი — და ადგილზე გავქვავდი.
იქ, ცივ კაფელზე, პირდაპირ შხაპის გვერდით, რაღაც იდო, რაც იქ საერთოდ არ უნდა ყოფილიყო.
პირველი შეხედვისას თითქმის არარეალურად ჩანდა. პატარა, უფორმო მასა ოდნავ მოყვითალო შეფერილობით იდო კაფელის ნაკერებში. ის სველი, რბილი და თითქმის გელისმაგვარი იყო.
მისი არათანაბარი კიდეები უცნაურად ცოცხალ შთაბეჭდილებას ტოვებდა. არანაირი კვალი არ ჰქონდა, არც წარმომავლობა ჩანდა და არც ახსნა, როგორ გაჩნდა იქ.
რამდენიმე წამი უბრალოდ ვუყურებდი, შემდეგ კი ჩემს შეყვარებულს დავუძახე.
შემოვიდა, დაინახა ეს უცნაური ლაქა და მაშინვე გაჩერდა. რამდენიმე წამი არც ერთმა არ ვთქვით არაფერი. უბრალოდ ვიდექით და ვუყურებდით, თითქოს დანაშაულის ადგილას ვიყავით.
— ეს რა არის? — ჩუმად იკითხა მან.
მე წარმოდგენა არ მქონდა.
უცნობი ნივთების ყველაზე უცნაური მხარე ის არის, რამდენად სწრაფად შეუძლიათ ჩვენს შინაგან უსაფრთხოების განცდაზე ზემოქმედება. აბაზანა, სამზარეულო, საძინებელი
— ეს ის ადგილებია, სადაც ყველაფერს ვიცნობთ და ვაკონტროლებთ. როდესაც იქ რაღაც უცხო ჩნდება, ეს დაუყოვნებლივ ქმნის უხერხულობის შეგრძნებას.
ეს ობიექტი არც დიდი იყო, არც მოძრაობდა, არც ხმა ჰქონდა და არც სუნი. მაგრამ მაინც მთელ ოთახში უცნაურ დაძაბულობას ქმნიდა.
მაშინვე შევთანხმდით ერთ რამეზე: მანამ არ შევეხებოდით, სანამ არ გავიგებდით, რა იყო.
თავიდან ლოგიკური ვარაუდები გვქონდა. ვფიქრობდი, რომ შეიძლება სადრენაჟედან ამოსულიყო. ჩემი შეყვარებული ფიქრობდა, რომ შესაძლოა ტენიანობისგან გაჩენილი ობი იყო. მე ჭერსაც კი ვუყურებდი, თითქოს რამე იქიდან ჩამოსულიყო.
მაგრამ რაც უფრო გადიოდა დრო, მით უფრო უცნაური ხდებოდა ჩვენი თეორიები.
შესაძლოა მცენარიდან წამოსულიყო. შესაძლოა შეფუთვის ნაჭერი იყო. შესაძლოა მწერმა შემოიტანა. ერთ მომენტში ისიც კი დავუშვით, რომ შეიძლება უცნაური სოკო ყოფილიყო, რომლის შესახებაც არაფერი ვიცოდით.
ვიცინოდით ჩვენს ვარაუდებზე, მაგრამ ეს ნერვიული სიცილი იყო. სინამდვილეში ორივე ცოტათი დაძაბული ვიყავით. წარმოუდგენელია, როგორ შეიძლება ორი ზრდასრული ადამიანი ასეთი პატარა ლაქის წინ ასე დაბნეული აღმოჩნდეს.
რაც უფრო დიდხანს ვუყურებდით, მით უფრო იდუმალი ხდებოდა.
უკან რომ ვიხედები, ყველაზე საოცარი ის არის, რამდენად სწრაფად გადავედით ყველაზე უარეს სცენარებზე. ჩემი შეყვარებული უკვე შესაძლო დაბინძურებაზე ნერვიულობდა, მე კი ვფიქრობდი, უნდა დაგვერეკა თუ არა ბინის მფლობელისთვის ან სპეციალისტისთვის.
ეს არის გაურკვევლობის ბუნება — როცა არ გვესმის რაღაც, გონება თვითონ ავსებს სიცარიელეს შიშებით.
გამახსენდა ბებიაჩემის სიტყვები: პანიკა არაფერს წყვეტს. ჯერ დაკვირვება, სუნთქვა და ინფორმაციის მოძიება.
ამიტომ გადავწყვიტეთ არ გვეაჩქარებინა მოქმედება.
ტელეფონებით ფოტოები გადავიღეთ და შორიდან დავაკვირდით. ფანრის შუქზე მასა კიდევ უფრო უცნაური ჩანდა. სველი, ოდნავ დანაოჭებული და თითქმის ორგანული ფორმა ჰქონდა. მოყვითალო ფერი უფრო მკაფიო გახდა.
ამ დროს უკვე არა მხოლოდ მასზე, არამედ მთელ აბაზანაზეც დავიწყეთ ფიქრი.
ჩვენს ბინაში ტენიანობა ყოველთვის პრობლემა იყო. შხაპის შემდეგ სარკეები დიდხანს იორთქლებოდა, ჰაერი კი მძიმე რჩებოდა. ვენტილაცია მუშაობდა, მაგრამ სუსტად, და ფანჯარაც იშვიათად იღებოდა.
უცებ ყველაფერი უფრო ლოგიკური გახდა.
აბაზანა იდეალური გარემოა უცნაური ორგანიზმებისთვის. სითბო, ტენიანობა და ცუდი ვენტილაცია ქმნის პირობებს, სადაც მსგავსი რამ შეიძლება გაჩნდეს.
დაახლოებით ერთი საათის ძებნის შემდეგ ინტერნეტში მივაგენით პასუხს.
ფოტოები თითქმის ზუსტად ემთხვეოდა იმას, რაც ჩვენ ვნახეთ.
ეს იყო ლორწოვანი სოკო — slime mold.
მანამდე ამის შესახებ არაფერი ვიცოდით, მაგრამ გავიგეთ, რომ ეს ორგანიზმები ხშირად ჩნდება ტენიან ადგილებში და საერთოდ არ არის საშიში ადამიანებისთვის ან ცხოველებისთვის. ისინი არ არიან ჩვეულებრივი ობი და არ წარმოადგენენ საფრთხეს.
სინამდვილეში მეცნიერებისთვისაც კი საინტერესოა, რადგან მათ შეუძლიათ გარემოზე რეაგირება და ძალიან ნელა გადაადგილებაც კი.
ჩვენს აბაზანაში არსებული მასა უბრალოდ უვნებელი ბუნებრივი ორგანიზმი იყო, რომელმაც ტენიანი ადგილი იპოვა.
როგორც კი ეს გავიგეთ, ყველაფერი შეიცვალა.
დაძაბულობა მაშინვე გაქრა და სიცილიც კი ვერ შევიკავეთ — თითქმის ერთი საათი ვნერვიულობდით ისეთ რამეზე, რაც სრულიად უვნებელი აღმოჩნდა.
მაგრამ ამ გამოცდილებამ რაღაც მნიშვნელოვანი გვასწავლა.
ცნობისმოყვარეობა პანიკაზე ძლიერია.
ჩვენ არ ავჩქარებულვართ, დავაკვირდით, მოვიძიეთ ინფორმაცია და ვისწავლეთ. ეს მიდგომა ყოველდღიურ ცხოვრებაში უამრავ სტრესს გვარიდებს.
როდესაც ყველაფერი გაირკვა, დასუფთავებაც მარტივი იყო.
ხელთათმანები გავიკეთეთ, ფრთხილად მოვაშორეთ მასა, დავასუფთავეთ ადგილი თბილი საპნიანი წყლით და შემდეგ მსუბუქად დეზინფექციაც გავაკეთეთ. შემდეგ კარგად გავანიავეთ აბაზანა.
რამდენიმე დღის შემდეგ გადავწყვიტეთ ბინაში ტენიანობის კონტროლის გაუმჯობესება.
ვიყიდეთ პატარა გამშრობი, ახალი ფილტრი ვენტილატორისთვის და ტენიანობის საზომი. მცირე ცვლილებები იყო, მაგრამ დიდად დაეხმარა.
ერთი კვირის შემდეგ აბაზანა ბევრად უფრო სუფთა და მშრალი გახდა. სარკეები ნაკლებად იორთქლებოდა და უცნაური ლაქაც აღარ დაბრუნებულა.
დღესაც კი ვხუმრობთ „აბაზანის ინციდენტზე“. ზოგჯერ სერიოზულად დავხედავთ იატაკს და ვკითხულობთ:
— რამე საეჭვოს ხომ არ ხედავ?
მაგრამ ამ ხუმრობის უკან მნიშვნელოვანი გაკვეთილი რჩება.
უცნობი შეიძლება შემაშინებელი იყოს, მაგრამ ცოდნა შიშს აქრობს. და ზოგჯერ საკმარისია ერთი პატარა, გაუგებარი დეტალი, რომ შეგვახსენოს რამდენად მნიშვნელოვანია დაკვირვება, სიმშვიდე და ცნობისმოყვარეობა საკუთარ სახლში.
