„ორმოცდაათი წლისას ვის სჭირდები საერთოდ?“ — მითხრა ჩემმა ქმარმა. იმავე საღამოს მისი ნივთები ჩავულაგე და კარის საკეტები გამოვაცვლევინე.
— სარკეში მაინც ჩაიხედე. ორმოცდაათი წლის ხარ. აბა, ვის უნდა ახლა ასეთი ქალი? — ოლეგის ხმა დანასავით ჩამესმა გულში. სამზარეულოს შუაგულში იდგა, ხელები ჯიბეებში ჩაეწყო და ისეთი ზიზღით მიყურებდა, თითქოს საკუთარ სახლში უცხო ადამიანი ვყოფილიყავი.
— მე კაცი ვარ, — განაგრძო მან. — თავისუფლება მჭირდება, სიახლეები, თავგადასავლები. შენ კი… შენ ჩემი ცხოვრების უბრალოდ გაცვეთილი თავი ხარ. ჩუმად იყავი, სადილი მოამზადე და მადლობელი იყავი, რომ საერთოდ სახლში ვბრუნდები.
სამზარეულოს მაგიდასთან უხმოდ ვიჯექი. გაცივებულ ჩაის ფინჯანს ისე ძლიერად ვუჭერდი ხელს, თითები გამითეთრდა. არ ვტიროდი. არ ვყვიროდი. შიგნით მხოლოდ უსასრულო სიცარიელე იყო.
ოცდაათი წელი.
ოცდაათი ერთად გატარებული წელი.
სტუდენტური საერთო საცხოვრებელი. ჩვენი პირველი პატარა ნაქირავები ბინა, სადაც შპალერი კედლებიდან ცვიოდა. ჩვენი შვილის დაბადება. უძილო ღამეები. ფინანსური სირთულეები. სამსახურიდან გათავისუფლებები. იპოთეკა, რომელიც მხოლოდ გასულ წელს დავფარეთ.
მე ყოველთვის მის გვერდით ვიდექი.
როცა ავად იყო — მე ვუვლიდი.
როცა სამსახური დაკარგა — მე ვამხნევებდი.
როცა წარმატებას აღწევდა — მის გამარჯვებებს ჩემსაზე მეტად ვზეიმობდი.
მთელი ცხოვრება ჩვენს ოჯახს მივუძღვენი.
და მან ერთი წინადადებით ყველაფერი წაშალა.
„გაცვეთილი.“
— მართლა ამას ამბობ? — ძლივს ვკითხე.
— რა თქმა უნდა.
მხრები აიჩეჩა.
— ამ შაბათ-კვირას ბიჭებთან ერთად სათევზაოდ მივდივარ. ნუ დამირეკავ, იქ კავშირი არ იქნება. და დრამებსაც მოეშვი. ჭკვიანმა ქალმა კაცის ბუნება უნდა გაიგოს.
კარი ხმაურით გაიჯახუნა.
„სათევზაოდ…“
ზუსტად ვიცოდი, რას ნიშნავდა ეს.
ბოლო ექვსი თვის განმავლობაში სულ უფრო გვიან ბრუნდებოდა სახლში. ტელეფონს ისე მალავდა, თითქოს სახელმწიფო საიდუმლო ყოფილიყო. ხანდახან სხვა ქალის ტკბილი სუნამოს სურნელი მოჰყვებოდა.
ყოველთვის ვპოულობდი გამართლებას.
ბევრს მუშაობს.
დაღლილია.
სტრესშია.
რადგან სიმართლის აღიარების მეშინოდა.
მეშინოდა ოჯახის დაკარგვის, რომელიც სინამდვილეში უკვე აღარ არსებობდა.
ბინაში სიჩუმე აუტანელი გახდა.
სარკის წინ გავჩერდი.
იქიდან დაღლილი ქალი მიყურებდა.
თვალებთან წვრილი ნაოჭები.
რამდენიმე ჭაღარა ღერი, რომლის შეღებაც ვერ მოვასწარი.
ჩამქრალი მზერა.
დიახ.
ორმოცდაათი წლის ვიყავი.
აღარ ვიყავი არც ოცი.
არც ოცდაათი.
სამი ათწლეულის ტვირთი მხრებზე მედო — შვილის აღზრდა, სამსახური, პასუხისმგებლობები და მუდმივი ზრუნვა სხვებზე.
მისი სიტყვები ისევ და ისევ ჩამესმოდა.
„ვის სჭირდები?“
და სწორედ მაშინ რაღაც შეიცვალა.
თავიდან მხოლოდ პატარა ნაპერწკალი იყო.
მერე ცეცხლად გადაიქცა.
ეს არც სევდა იყო.
არც ტკივილი.
ეს იყო ცივი, მტკიცე რისხვა.
სათავსოდან ის ორი დიდი უჯრედებიანი ჩანთა ჩამოვიღე, რომლითაც წლების წინ ამ ბინაში გადმოვედით.
ერთიმეორის მიყოლებით ჩავაწყვე მისი კოსტიუმები.
პერანგები.
ჰალსტუხები.
სვიტერები.
წინდები.
ჩუსტები.
აბაზანიდან ავიღე მისი საპარსი, კბილის ჯაგრისი და ლოსიონი.
მისი საყვარელი ფინჯანიც კი, რომელზეც „ბოსი“ ეწერა, ჩანთაში აღმოჩნდა.
ორი საათის შემდეგ მისი ყველა ნივთი კართან ელაგა.
ბინა უცებ უფრო მსუბუქი გახდა.
თითქოს პირველად შეძლო თავისუფლად სუნთქვა.
საღამოს შვიდ საათზე ჩვენი კორპუსის ხელოსანს, მიხეილს დავურეკე.
— შეგიძლიათ დღესვე საკეტები გამომიცვალოთ?
— დღეს?
— დიახ. ორმაგსაც გადავიხდი.
თხუთმეტი წუთის შემდეგ ბურღის ხმა ისმოდა.
ჩემთვის ეს თავისუფლების მუსიკა იყო.
როცა დაასრულა, ხელში ახალი გასაღებები მეჭირა.
ოლეგის ჩანთები სადარბაზოში, კართან გავიტანე.
შემდეგ მხოლოდ ერთი შეტყობინება გავუგზავნე:
„შენი ნივთები კართან დაგხვდება. ძველი გასაღებები სამახსოვროდ დაიტოვე — საკეტები უკვე შეცვლილია. კარგ თევზაობას გისურვებ.“
ამის შემდეგ მისი ნომერი დავბლოკე.
იმ ღამეს წლების შემდეგ პირველად მეძინა მშვიდად.
მეორე დილით კარზე გამაყრუებელმა ბრახუნმა გამაღვიძა.
— გალია! სასწრაფოდ გამიღე!
არ მეჩქარებოდა.
ჯერ ყავა მოვადუღე.
მხოლოდ ამის შემდეგ მივედი კართან.
დამცავი ჯაჭვი არ მომიხსნია.
— ნივთები წაიღე? — მშვიდად ვკითხე.
— ჭკუიდან გადახვედი? შემომიშვი! ეს ჩემი სახლია!
— არა.
აღარ არის.
ორშაბათს განქორწინების საბუთებს შევიტან.
— ინანებ! ისევ ჩემთან დაბრუნდები! ვის დასჭირდები საერთოდ?
ღიმილით მივხურე კარი.
და მშვიდად დავლიე ყავა.
ერთი წელი გავიდა.
თავიდან რთული იყო.
ცარიელ ბინაში დაბრუნება.
მხოლოდ საკუთარი თავისთვის საჭმლის მომზადება.
ყველაფრის მარტო მოგვარება.
ხანდახან მისი დარეკვა მინდოდა.
მაგრამ მაშინვე ერთი სიტყვა მახსენდებოდა.
„გაცვეთილი.“
და ტელეფონს ისევ გვერდზე ვდებდი.
ბოლოს და ბოლოს, მართვის კურსებზე ჩავეწერე.
ათი წელი ვოცნებობდი ამაზე.
ოლეგი ყოველთვის დამცინოდა.
— მანქანა ქალის საქმე არ არის.
გამოცდა პირველივე ცდაზე ჩავაბარე.
შემდეგ პატარა მეორადი მანქანა ვიყიდე.
ახლა შაბათ-კვირას სამზარეულოში აღარ ვატარებ. ახალ ქალაქებს ვათვალიერებ, ვმოგზაურობ და ცხოვრებით ვტკბები.
გარდერობი მთლიანად შევიცვალე.
თმაც შევიჭერი.
მივხვდი, რომ ჭაღარა ლამაზიც შეიძლება იყოს, თუ მას სიამაყით ატარებ.
ცურვაზე დავიწყე სიარული.
შემდეგ იოგაზეც.
ზურგის ტკივილმა გამიარა.
სამსახურში მთავარ ბუღალტრად დამნიშნეს.
აღმოვაჩინე, რამდენი ენერგია რჩება ადამიანს, როცა მას მოღალატე ქმარზე აღარ ხარჯავს.
მოგვიანებით ოლეგმა დაბრუნება სცადა.
სხვა ნომრებიდან მირეკავდა.
სახლთან დაჭკნობილი ქრიზანთემებით მელოდებოდა.
მაპატიეო, მთხოვდა.
მისმა ოცდახუთი წლის საყვარელმა მალე მიხვდა, რომ ვალებითა და პასუხისმგებლობებით დატვირთული განქორწინებული კაცი არც ისე მომხიბვლელი იყო.
მიატოვა.
ოლეგი კი სრულიად მარტო დარჩა.
შევხედე.
დაბერებულიყო.
გატეხილი ჩანდა.
და… აღარაფერი ვიგრძენი.
არც სიბრაზე.
არც კმაყოფილება.
არც სიბრალული.
მხოლოდ გულგრილობა.
— გალია… გთხოვ… შევცდი. ნუთუ ოცდაათ წელს ასე უბრალოდ გადავყრით?
გამეღიმა.
მანქანაში ჩავჯექი.
და სანამ დავიძვრებოდი, მხოლოდ ეს ვუთხარი:
— რასაც ერთხელ თავად უწოდე გაცვეთილი, უკან აღარ იბრუნებ.
წარმატებას გისურვებ, ოლეგ.
დღეს ორმოცდათერთმეტი წლის ვარ.
სანკტ-პეტერბურგის პატარა კაფის ტერასაზე ვზივარ. ჩემს წინ კაპუჩინო და ახლადგამომცხვარი კრუასანია.
ნევის მხრიდან გრილი ნიავი უბერავს.
გამვლელებს ვუყურებ.
და პირველად მრავალი წლის შემდეგ ნამდვილად თავისუფლად ვგრძნობ თავს.
არა იმ თავისუფლებით, რომლითაც ოლეგი თავის ღალატს ამართლებდა.
არამედ იმ თავისუფლებით, რომ ბოლოს და ბოლოს საკუთარი თავი ვარ.
ორმოცდათერთმეტი წლის ასაკში ერთი მნიშვნელოვანი რამ გავიგე.
ცხოვრება ორმოცდაათის შემდეგ არ მთავრდება.
ზოგჯერ სწორედ მაშინ იწყება ყველაფერი თავიდან.
