„შენს პრემიას დედაჩემს გადაურიცხავ — მას კრედიტის დაფარვა სჭირდება“, — მითხრა ჩემმა ქმარმა. მე კი ვაჩვენე, სად გადის ზღვარი.
ნელა დავდე ჩანგალი.
მიხეილმა ჩემი მთელი წლის პრემიის ბედი ისეთი ბუნებრივი თავდაჯერებით გადაწყვიტა, თითქოს უბრალოდ მარილის მიწოდება მთხოვა.
— შენს პრემიას დედაჩემს გადაურიცხავ, — მშვიდად გაიმეორა მან და ხორცის კიდევ ერთი ნაჭერი დაჭრა. — მას კრედიტის დაფარვა სჭირდება. მე უკვე შევპირდი.
რამდენიმე წამით უბრალოდ ვუყურებდი.
არა იმიტომ, რომ ვერ გავიგე, რას ამბობდა.
არამედ იმიტომ, რომ ვერ ვიჯერებდი, რამდენად მარტივად შეეძლო ადამიანს სხვისი ფულის განკარგვა.
ქორწინებაში ზოგჯერ არსებობს უცნაური, უთქმელი წესები.
მაგალითად:
თუ წლების განმავლობაში შაბათ-კვირის გარეშე მუშაობ ქალაქის ფინანსურ ცენტრში, იღებ დამატებით ცვლებს, სახლში დაღლილი ბრუნდები დამძიმებული ფეხებით და ყოველ ზედმეტ რუბლს აგროვებ, რათა ახალი მანქანის პირველადი შენატანისთვის 240 000 რუბლი შეაგროვო…
მაშინ, როგორც ჩანს, ვიღაც სხვას მალე ძვირადღირებული სამზარეულო ექნება.
— რომელი სამზარეულო? — ვკითხე მშვიდად.
შეიძლება, ზედმეტად მშვიდადაც კი.
— დედაჩემის. აგარაკისთვის, — მიპასუხა მიხეილმა და ჯერ კიდევ ვერ ამჩნევდა მოახლოებულ ქარიშხალს. — საოცარი იქნება. მასიური ხის ფასადები, ჩაშენებული ტექნიკა, პრემიუმ ხარისხის აქსესუარები და ღვინის კარადაც კი ექნება.
წყალი მოსვა და ისე განაგრძო, თითქოს ჩვეულებრივ ამბავს მიყვებოდა:
— საერთო ღირებულება 510 000 რუბლია. დედამ თავისი ფულიდან 60 000 გადაიხადა, დარჩენილი 450 000 კი კრედიტით აიღო. მაგრამ მისთვის გადასახადი ძალიან მძიმეა. ამიტომ გადაწყვიტა, რომ შენს 240 000 რუბლს გადაურიცხავ და ვალის ნახევარზე მეტს მაშინვე დავფარავთ.
ძლივს შევიკავე ღიმილი.
ღვინის კარადა.
აგარაკზე.
იმ ადგილას, სადაც ყველაზე ძვირადღირებული „ალკოჰოლი“ ჩვეულებრივ კოღოების საწინააღმდეგო კალენდულას ნაყენი იყო, ხოლო მთავარი კერძი — შემწვარი ყაბაყი.
ნინა არკადიევნას ოცნება ნელ-ნელა რეალობად იქცეოდა.
მხოლოდ ერთი პრობლემა იყო:
ის ჩემი ფულით შენდებოდა.
ისეთი განცდა მქონდა, თითქოს ჩემი დანაზოგი ოჯახის მდინარე იყო: მას შეეძლო ნაპირზე მდიდრულად ეცხოვრა, მე კი წყლის საფასური გადამეხადა.
— მიხეილ, — გავუღიმე. — მე შენი დედა არ ამიყვანია პასუხისმგებლობად და არასდროს მითქვამს, რომ მის სამზარეულოს დავაფინანსებდი. ჩემი პრემია ჩემს ანგარიშზე დარჩება.
მისი სახე შეიცვალა.
— ლენა, მართლა ამბობ? ჩვენ ხომ ოჯახი ვართ! ჩვენ ხომ საერთო ბიუჯეტი გვაქვს!
სიტყვა „საერთო“ ყოველთვის უცნაურად ჟღერდა მისი პირიდან.
რადგან მის წარმოდგენაში ხშირად ნიშნავდა:
რაც ჩემია — ჩვენია.
რაც შენია — ისიც ჩვენია.
მაგრამ რეალობა სხვანაირი იყო.
მიხეილს ყოველ თვე 35 000 რუბლი შეჰქონდა საოჯახო ხარჯებში. მე დაახლოებით 55 000 რუბლს ვამატებდი. დიდხანს ამ განსხვავებაზე არაფერი მითქვამს.
საყოფაცხოვრებო ნივთები, პატარა ტექნიკა, მისი დედისთვის საჩუქრები, დღესასწაულების ხარჯები — რატომღაც ყველაფერი ყოველთვის ჩემი ბარათიდან იხდებოდა.
ჩვენი დარჩენილი პირადი თანხები კი ცალ-ცალკე გვქონდა.
— კარგი, — მშვიდად ვუთხარი. — თუ ბიუჯეტი ნამდვილად საერთოა, მაშინ ყველაფერი გამჭვირვალე გავხადოთ.
იმ საღამოს ბოლო სამი თვის საბანკო ამონაწერები ამოვიღე.
ვაჩვენე ყველა ციფრი.
რამდენი ჰქონდა მას გადახდილი.
რამდენი მქონდა მე გადახდილი.
ამის შემდეგ ჩამოვარდნილი სიჩუმე საკმაოდ მძიმე იყო.
შემდეგი თვიდან ახალი წესი დავაწესეთ.
გავხსენით საერთო ანგარიში.
ორივემ ზუსტად 45 000 რუბლი ჩავრიცხეთ.
ყველა საერთო ხარჯი ამ ანგარიშიდან იფარებოდა.
პირად ხარჯებს კი თითოეული თავად იხდიდა.
მარტივი იყო.
და უცებ ყველაფერი ნათელი გახდა.
შემდეგ შაბათ-კვირას საყიდლებზე წავედით.
მე სიის მიხედვით პროდუქტები საერთო ბარათით გადავიხადე.
შემდეგ მიხეილმა ჩვეულებრივ ჩადო კალათაში ძვირადღირებული ხორცეული, ახალი სათევზაო სატყუარები და ძვირფასი თერმოსი.
სალაროსთან ამ ყველაფრის გადახდა საკუთარი ანგარიშიდან მოუწია.
ერთი კვირის შემდეგ მანქანის დაზღვევის განახლების დრო მოვიდა.
მანქანა მიხეილს ეკუთვნოდა.
ის მას ძირითადად სამსახურში წასასვლელად, თევზაობისთვის და ნინა არკადიევნასთან მისასვლელად იყენებდა.
ამიტომ ეს ხარჯიც მთლიანად მისი გახდა.
სწორედ მაშინ დაიწყო მან რაღაცის გაგება.
როდესაც ფული ნამდვილად სამართლიანად გაიყო, მას თითქმის აღარაფერი რჩებოდა საკუთარი სურვილებისთვის.
ოთხშაბათ საღამოს ტელეფონმა დარეკა.
ნინა არკადიევნა იყო.
მიხეილი ალბათ იმედოვნებდა, რომ დედის ავტორიტეტი ყველაფერს მოაგვარებდა.
მან ტელეფონი ხმამაღალ რეჟიმზე ჩართო.
— შვილო, ბანკიდან დამირეკეს! ხვალ პირველი გადასახადი ჩამომეჭრება. ლენამ უკვე გადმორიცხა ფული?
მიხეილმა უხერხულად შემომხედა.
— დედა… ერთი პრობლემა გვაქვს.
— რა პრობლემა?
— ლენა არ აპირებს ფულის მოცემას.
რამდენიმე წამით მეორე მხარეს სიჩუმე იყო.
შემდეგ აფეთქდა.
— არ აპირებს?! მაგრამ თქვენ ხომ საერთო ბიუჯეტი გაქვთ! შენ კაცი ხარ ამ სახლში თუ არა?! მოიქეცი კაცურად! აიძულე! რა ვუთხრა სამზარეულოს კომპანიას?!
მიხეილმა შემომხედა.
— ლენა… იქნებ ნახევარი მაინც მოგვცე? დედაჩემის წინაშე უხერხულია. მე ხომ შევპირდი.
წყნარად დავისხი ერთი ჭიქა წყალი.
— კარგი. მაშინ დედაშენის კრედიტი იმ ფულით გადავიხადოთ, რომელიც ნავის ძრავისთვის გაქვს გადადებული.
მიხეილი გაშეშდა.
— მაგრამ… ეს ჩემი პირადი ფულია! ორი წელი ვაგროვებდი!
შევხედე.
— საინტერესოა. ჩემი პრემია ყველასთვის ხელმისაწვდომი საოჯახო ფონდია, მაგრამ შენი ნავის ფული პირადია?
ოთახში სიჩუმე ჩამოვარდა.
პირველად, ალბათ, მან საკუთარი აზროვნება გარედან დაინახა.
მისთვის ჩემი ფული ყველას ეკუთვნოდა.
მისი ფული კი მხოლოდ მას.
მეორე დღეს ის დედასთან წავიდა.
საუბარი ხმაურიანი იყო.
ნინა არკადიევნამ ყველა ძველი არგუმენტი გამოიყენა: გაიხსენა რთული მშობიარობა, შვილის უმადურობაში დაადანაშაულა, მე ძუნწი მიწოდა და მოითხოვა ძვირადღირებული შეკვეთის გადარჩენა.
მაგრამ ამჯერად მიხეილმა არ დაიხია უკან.
— დედა, მე შევცდი, — მტკიცედ უთხრა მან. — მე შევპირდი შენ ლენას ფულს. ეს ჩემი შეცდომა იყო. მას შენთვის არაფერი ევალება. შეკვეთის შეცვლის ჯარიმას ჩემი დანაზოგიდან გადავიხდი. შემდეგ კი თვეში 5 000 რუბლით დაგეხმარები ჩემი პირადი ფულიდან. მაგრამ ლენას შემოსავალი ამაში აღარ მონაწილეობს.
საბედნიეროდ, სამზარეულოს წარმოება ჯერ დაწყებული არ იყო.
კომპანიამ შეკვეთის შეცვლა დაუშვა.
მასიური ხის ფასადები გაქრა.
ძვირადღირებული ტექნიკა გაქრა.
პრემიუმ აქსესუარები გაქრა.
და, რა თქმა უნდა, ღვინის კარადაც გაქრა.
საბოლოო ვარიანტი უბრალო ლამინატის სამზარეულო გახდა.
მისი ფასი 285 000 რუბლი იყო.
შეკვეთის შეცვლისთვის კომპანიამ 35 000 რუბლის გადასახადი დააკისრა.
მიხეილმა ეს თანხა ჩუმად გადაიხადა იმ დანაზოგიდან, რომელიც ნავის ძრავისთვის ჰქონდა გადადებული.
ნინა არკადიევნას უნდა შეეგუებინა, რომ მდიდრული სამზარეულოს ნაცვლად გაცილებით მარტივ ვარიანტს მიიღებდა.
როდესაც ავეჯი მიიტანეს, ორი მეზობელი შემთხვევით ღობესთან იდგა.
— ნინა, სად არის იტალიური ფასადები? — გულუბრყვილოდ იკითხა ერთ-ერთმა. — და ღვინის კარადას სად დადგამთ?
ქალმა უხერხულად გაიღიმა.
— პროექტი ცოტა შეიცვალა.
მდიდრულად გამოჩენის ოცნება ჩვეულებრივ მუყაოს ყუთებთან ერთად დაიმსხვრა.
იმ საღამოს მიხეილი ჩემ წინ იჯდა სამზარეულოს მაგიდასთან.
— იცი, რატომ შევთავაზე შენი ფული? — ჩუმად მითხრა მან. — იმიტომ, რომ დარწმუნებული ვიყავი, ისევ გადამარჩენდი. ისევ გაჩუმდებოდი.
ცოტა ხნით გაჩერდა.
— ეს უსამართლო იყო.
თავი დავუქნიე.
— მე ლამაზი ბოდიშები არ მჭირდება, — ვუპასუხე. — მჭირდება, რომ აღარასოდეს გამხადო პასუხისმგებელი იმ დაპირებებზე, რომლებსაც შენ თავად გასცემ.
მეორე დღეს მაგიდაზე ლამაზი პიონების თაიგული დამხვდა.
არა პრობლემის გადასაჭრელად.
არამედ იმის ნიშნად, რომ მან ბოლოს და ბოლოს გაიგო.
იმ დღიდან ჩვენი ქორწინება შეიცვალა.
საერთო ანგარიში ორივეს თანაბრად ივსებოდა.
დიდ ხარჯებს წინასწარ ვათანხმებდით.
საოჯახო საქმეებიც სამართლიანად გადანაწილდა, ისე რომ ყველაფერი ჩემს მხრებზე აღარ ყოფილიყო.
პირადი დანაზოგები აღარავის განხილვის საგანი აღარ იყო.
ღვინის კარადა კატალოგში დარჩა.
ნავის ძრავა მაღაზიაში დარჩა.
ჩემი პრემია კი ჩემს ანგარიშზე დარჩა.
იმ დღიდან ჩვენს ოჯახში ერთი მარტივი წესი არსებობს:
ვინც დაპირებას გასცემს, ის იხდის კიდეც.
