ჩვენს ქორწილში პირველივე წუთებიდანვე ნათელი გახდა, რომ ჩემმა ოჯახმა არ იცის სად მთავრდება სტუმართმოყვარეობა და სად იწყება ბუფეტის გაძარცვა.
როდესაც ჩემი მესამე ბიძაშვილი, ლიუსა დეიდა, ცდილობდა “უჩუმრად” თეფშებიდან შებოლილი ზუთხის ნაჭრების და თითქმის ორი კილო შოკოლადის გაქრობას თავის უზარმაზარ ჩანთაში, ჩემი ახალდაქორწინებული ქმარი, გლები, არ გაბრაზებულა და სცენის მოწყობაც არ დაუწყია. არც უყვირია, არც ეკამათა, არც კი შეუბღვირია.
უბრალოდ მივიდა, ამოიღო ჩვეულებრივი “პიატიოროჩკას” პლასტიკური პარკი და მშვიდად თქვა, მთელი დარბაზის წინ:
— ლუდმილა ივანოვნა, ღვინოს ჯიბეებშიც ასხამ, თუ ჯობს მურაბის ქილა მოგიტანო?
ერთ წამში ჰაერი გაიყინა. მუსიკა გაჩერდა, ჩანგლები ჰაერში გაშეშდა და ყველას უცებ ისე მოეჩვენა, თითქოს თეფშის ორნამენტი საოცრად საინტერესო იყო.
ლიუსა დეიდას სახე ჯერ გათეთრდა, მერე კი ისეთივე წითელი გახდა, როგორც გადამწიფებული პომიდორი, რომელიც მზეზე დიდხანს დარჩა და უკვე გასკდომას აპირებს. მე კი ვიდექი და პირველად ვიგრძენი, რომ ჩემს გვერდით ადამიანი კი არ “ითმენდა” ჩემს ოჯახს, არამედ რეალურად შეეძლო მათი მართვა.
მანამდე მე ვიყავი კლასიკური “კარგი გოგო”, რომელიც ყველაფერზე თანხმდებოდა. ჩემი “არა” იმდენად ჩუმი იყო, რომ ხალხი მას თავაზიან თანხმობად აღიქვამდა. “შესაძლოა” კი ყოველთვის გადაიქცეოდა “კი, რა თქმა უნდა, მოვაგვარებთ”-ად.
ჩემი ნათესავები ამას ძალიან სწრაფად შეეჩვივნენ.
მაგალითად, ჩემი ბიძაშვილი ნახევარი წელი ცხოვრობდა ჩემს პატარა ბინაში “შემოქმედებითი კრიზისის” საბაბით, სინამდვილეში კი უბრალოდ მუშაობა არ უნდოდა. ვალერა ბიძია კი რეგულარულად სესხულობდა ფულს “ხელფასამდე” ისეთ ოდენობებს, რომლითაც თითქმის მეორადი მანქანის ყიდვაც შეიძლებოდა, მაგრამ ფული არასდროს ბრუნდებოდა.
მე მათთვის ვიყავი უხილავი ბანკი — პაროლის გარეშე, შეუზღუდავი წვდომით. უბრალოდ ხელს ჩაყოფ და აიღებ რაც გინდა.
გლები სრულიად სხვანაირი იყო. ის იყო ბეტონის ტალღამტეხი. მომთხოვნი ტალღები ეჯახებოდა და უკან ბრუნდებოდა. არც კამათი, არც ახსნა — უბრალოდ საზღვრები.
ცოტა ხნით ნათესავები უკან დაიხიეს, როგორც შეშინებული ცხოველები. მაგრამ სიჩუმე დიდხანს არ გაგრძელებულა.
როცა ახალი ბინა ვიყიდეთ, რემონტი გავაკეთეთ და გლებმა დაწინაურება მიიღო, უცებ ისევ დავინტერესდით მათთვის.
ჯერ მხოლოდ ზარები: “როგორ ხართ?”, “რა ხდება?” — ზედმეტად თბილი ტონით.
მერე მცირე თხოვნები.
და შემდეგ გამოჩნდა პაშა.
ოცდაორი წლის იყო, მისი თვითდაჯერება მთელ იმპერიას ეყოფოდა, გამოცდილება კი — ნახევარი YouTube ვიდეოს.
— ლენჩიკ! — შემოვარდა სახლში ფეხსაცმელებით. — მილიონიანი ბიზნეს იდეა მაქვს!
გლები ოთახიდან გამოვიდა და ისე შეხედა, როგორც განსაკუთრებით თავდაჯერებულ, მაგრამ გაფუჭებულ კალკულატორს.
— გისმენ, — მშვიდად თქვა მან.
— ჩინეთიდან მაგარ სპორტულ ფეხსაცმელებს შემოვიტან. მოგება უზარმაზარი იქნება. უბრალოდ საწყისი კაპიტალი მჭირდება. ბანკები არ მაძლევენ, მაგრამ შენ შეგიძლია მილიონიანი სესხი აიღო ჩემს სახელზე და მე დაგიბრუნებ!
წამით სიჩუმე ჩამოვარდა.
— და გეგმა? — ვკითხე მე.
პაშამ ხელი აიქნია.
— რა გეგმა? ეს flow-ა. უნდა ჩაერთო და ეგაა. თქვენ თანამედროვე ბიზნესს ვერ იგებთ.
უკვე ვიცოდი, რომ ეს ცუდად დამთავრდებოდა, მაგრამ ჩემს ოჯახში “ცუდად დამთავრება” ჩვეულებრივი ტრადიცია იყო.
შემდეგ იყო “ოჯახური შეხვედრა” ლიუსა დეიდასთან. ჰაერში იდგა შემწვარი თევზის, ნაფტალინის და ძველი წყენის სუნი.
და სწორედ იქ ვნახე კატა.
ძველი, გამხდარი წითელი კატა კუთხეში იწვა. ნეკნები უჩანდა, ბეწვი დაგორგლილი ჰქონდა, თვალები დაბინდული.
— ეს ნაგავი მხოლოდ ჭამს და არაფერს აკეთებს, — თქვა ლიუსა დეიდამ და კატას ფეხი წამოკრა. — მაინც მოკვდება თავისით.
იმ წამს რაღაც ჩემში საბოლოოდ გატყდა.
როცა “ოჯახურ დახმარებაზე” დაიწყეს საუბარი, გლებმა მშვიდად ამოიღო ბლოკნოტი.
— კარგი, — თქვა მან. — ლენი აიღებს სესხს.
პაშას თვალები აენთო.
— ხო ხედავ!
— მაგრამ, — გააგრძელა გლებმა, — საჭიროა უზრუნველყოფა. ნოტარიული ხელშეკრულება. სესხის გარანტიად ლიუსა დეიდამ აგარაკი ლენის სახელზე უნდა გადაიფორმოს. თუ პაშა გადაიხდის, უკან დაიბრუნებს.
სიჩუმე. ამჯერად უკვე არა უბრალოდ უხერხული — ყინულივით ცივი.
— აგარაკი?! — იყვირა ლიუსა დეიდამ.
— თუ დარწმუნებულები ხართ წარმატებაში, ეს უბრალოდ ფორმალობაა, — მხრები აიჩეჩა გლებმა.
ყველაფერი იქ დაიშალა. პაშა ყვიროდა, ლიუსა დეიდა იმუქრებოდა, მაგრამ გლები მშვიდად ხსნიდა, რომ ყველაფერი გადაამოწმა — ვალები, მიკროსესხები, აღსრულების საქმეები.
“დიდი ბიზნესი” იქ დასრულდა, სადაც რეალობა იწყება.
გამოსვლისას კატა ავიყვანე. მსუბუქი იყო, თითქმის უსხეულო. შარფში გავახვიე და გულზე მივიხუტე.
— წაიყვანეთ თუ გინდათ! — ყვიროდა უკან ლიუსა დეიდა. — ერთი პირი მაინც ნაკლები იქნება!
— შარფი გაირეცხება, — ვთქვი ჩუმად, — მაგრამ სული ყოველთვის არა.
ერთი თვის შემდეგ პაშა საწყობის მუშა გახდა, რომ ვალი დაეფარა. ოჯახი კი დღემდე გვიწოდებს “ცუდებს”.
მაგრამ კატამ ახალი სიცოცხლე მიიღო. ვეტერინარმა თქვა, რომ ოდესღაც ჯიშიანი იყო, უბრალოდ სრულიად მიტოვებული. მას ახალი სახელი დაარქვეს — გრაფი.
ახლა ბეწვი უბრწყინავს, მშვიდად უყურებს სამყაროს და გლებთან ისე წევს, თითქოს ყოველთვის იქ ეკუთვნოდა.
და ხანდახან უბრალოდ ვუყურებ მათ და ვფიქრობ:
საზღვრები სისასტიკე არ არის.
ეს გადარჩენაა.
და ზოგჯერ სჯობს იცხოვრო ერთი კრუტუნა კატისთვის, ვიდრე მთელი ოჯახის მოლოდინებისთვის.
