არტურის წინ ვიდექი და ერთი წამით მართლა ვერ ვიჯერებდი, რომ ეს ის ადამიანი იყო — ვინც ერთ დროს ჩემს სახლს, დილებს და იმ ჩუმ ვახშმებს იზიარებდა, რომლებიც უკვე დიდი ხანია არაფერს ნიშნავდა.
ის მშვიდი იყო. ზედმეტად მშვიდი. თითქოს არაფერი მომხდარიყო. თითქოს ეს არ იყო მისი გაყალბებული ხელმოწერა იმ დოკუმენტზე, რომელიც ჩემს ცხოვრებას ნელ-ნელა ნაწილებად შლიდა.
ფანჯრისკენ შებრუნდა. ყოველთვის ასე აკეთებდა, როცა პასუხისმგებლობისგან გაქცევა სურდა — თითქოს გარეთ არსებული სამყარო უფრო მნიშვნელოვანი იყო, ვიდრე მის უკან დარჩენილი შედეგები.
და მაშინ ჩემში რაღაც გატყდა. არა ხმაურით. არა დრამატულად. უფრო საბოლოოდ — როგორც თხელი მინა, რომელიც ზედმეტ წნევას ვეღარ უძლებს და იშლება.
— ანგარიშიდან ფული გამოიტანე — ჩუმად ვთქვი. — უკან დააბრუნე. ახლა.
ის მაშინვე არ შემომხედა. როცა საბოლოოდ მომხედა, სახეზე ნახევრად ირონიული ღიმილი ჰქონდა.
— კლარა… შენ არ გესმის. მე კავშირები მაქვს. ეს ისეთი რამ არ არის, რასაც უბრალოდ ზარით გააუქმებ. ავანსები უკვე წავიდა, ვალები დაფარულია. დასრულებულია.
ნელა დავდე მაგიდაზე კონტრაქტი.
— მაშინ მე დავიბრუნებ იმას, რაც ჩემია.
არაფერი უპასუხა. უბრალოდ მიყურებდა, როცა ოთახიდან გავდიოდი — თითქოს აფასებდა, რამდენად სახიფათო გავხდი მისთვის.
სამზარეულოში ძველი ტელეფონი ავიღე, რომელსაც მხოლოდ გადასახადებისთვის ვიყენებდი. ხელები მშვიდი მქონდა — და ეს ყველაზე უცნაური იყო.
დოკუმენტის ყველა გვერდი გადავიღე. ყველა ხელმოწერა. ყველა დეტალი.
შემდეგ ლეპტოპი.
მიწის რეესტრის გვერდი ნელა გაიხსნა, თითქოს თავადაც ყოყმანობდა სიმართლის ჩვენებაზე.
და იქ იყო.
ქონების გადაცემის განაცხადი.
შეტანილი.
ჯერ არ დადასტურებული, მაგრამ უკვე დაწყებული. უკვე რეალური.
თავიდან პანიკა არ ყოფილა. მხოლოდ სიჩუმე. შემდეგ — ცივი სიცხადე.
მან უბრალოდ არ იცრუა.
მან უკვე დაიწყო გაყიდვა.
ნახევარ საათში ლიდიას კართან ვიდექი — მეზობელთან, პენსიონერ იურისტთან. მაშინვე გამიღო კარი.
როცა დოკუმენტები დაინახა, კითხვები არ დაუსვამს. უბრალოდ კითხვა დაიწყო.
გვერდიდან გვერდამდე მისი სახე უფრო სერიოზული ხდებოდა.
— კლარა… ეს ოჯახური დავა არ არის — თქვა ბოლოს. — ეს სისხლის სამართლის საქმეა.
თავი დავუქნიე.
— ვიცი.
— უნდა დაარეგისტრირო საჩივარი.
— გავაკეთებ. მაგრამ დამეხმარე მის დაწერაში.
ერთი წამითაც არ დაფიქრებულა.
მაგიდასთან დავსხედით და ერთად დავწერეთ განცხადება. ყოველი წინადადება თითქოს ჩემს თავს უკან მაბრუნებდა — ნელ-ნელა, სიტყვა-სიტყვით.
საღამოს რომ დავბრუნდი, არტური მისაღებში იჯდა. ტელევიზორი გამორთული იყო. ხელში ღვინის ჭიქა ეჭირა, თითქოს ამით ისევ კონტროლს დაიბრუნებდა.
— ნუ აჭარბებ — თქვა მშვიდად. — ყველაფერი დალაგდება.
შევხედე და პირველად დავინახე არა ძალა, არამედ ბზარები.
— უკვე დალაგდა — ვუთხარი. — უბრალოდ არა ისე, როგორც შენ გინდა.
წარბები შეკრა.
— რა გააკეთე?
— გიჩივლე. ხვალ დილის ცხრა საათზე პოლიციაში იქნები.
მაგიდაზე დავდე განცხადება.
სიჩუმე მძიმე იყო. თითქმის დამხრჩობი.
— შენ არ იცი ვის ეწინააღმდეგები — თქვა ბოლოს. — მე ხალხი მყავს. ამას მოვაგვარებ.
— არა — მშვიდად ვუპასუხე. — ეს დასრულდა.
და დავიძინე.
პირველად დიდი ხნის შემდეგ — შიშის გარეშე.
დილით პოლიცია მოვიდა.
ორი თანამშრომელი. მშვიდი, ოფიციალური. არტური ცდილობდა თავის შენარჩუნებას, მაგრამ ხელები გასცემდა — ოდნავ, შეუმჩნევლად, მაგრამ ჩემთვის ნათლად.
როცა წაიყვანეს, არ შემომხედა.
და უცნაურად, სწორედ ეს იყო ყველაზე მნიშვნელოვანი მომენტი.
საღამოს ლიდიამ დარეკა.
— რეგისტრაცია შეაჩერეს — თქვა. — ვერ გაიარა. დროზე მოასწარი.
დავჯექი და მხოლოდ მაშინ მომერია დაღლა.
არა სიხარული.
უფრო ღრმა რაღაც — დასრულება.
მე მხოლოდ მიწა არ დავიცავი.
მე თავი დავიცავი.
ერთი კვირის შემდეგ დაბრუნდა.
ის აღარ იყო იგივე ადამიანი. რაღაც მასში გატყდა.
— რატომ? — მხოლოდ ეს მკითხა.
— იმიტომ, რომ მეც გამყიდე — ვუპასუხე.
სიჩუმე.
— არ მინდოდა შენი დაკარგვა.
— მე კი საკუთარი თავის პოვნა მინდოდა — ვთქვი.
და წავედი.
კარის მიჯახუნების გარეშე.
რადგან ზოგი დასასრული ხმას არ საჭიროებს.
შემოდგომაზე ძველი ვაშლის ხის ქვეშ ვიდექი.
ნიადაგი სველი იყო, მძიმე, ცოცხალი.
და მაშინ მივხვდი: რაც დარჩა, სიცარიელე არ იყო.
ეს იყო სივრცე.
და ამ სივრცეში პირველად შევძელი თავიდან დაწყება.
